در انتاریو حکم غیابی علیه شما صادر شده است: آیا می‌توان آن را ابطال کرد؟

اغلب بله، اگر سریع اقدام کنید. در دادگاه دعاوی کوچک (Small Claims Court)، دادگاه می‌تواند ثبت قصور خوانده (noted in default)، حکم غیابی (default judgment) و هر اقدام اجرایی را ابطال (set aside) کند. شرطش این است که دفاع ماهوی قابل‌قبولی (meritorious defence) و توضیح معقولی برای قصور داشته باشید و درخواست از دادگاه (motion) را در نخستین زمانی که به‌طور معقول ممکن است مطرح کنید (قاعده‌ی ۱۱٫۰۶ قواعد دادگاه دعاوی کوچک، Rules of the Small Claims Court). در دادگاه عالی دادگستری انتاریو (Superior Court of Justice)، حکم غیابی را می‌توان «با شرایطی که منصفانه باشد» (on such terms as are just) ابطال یا اصلاح کرد (قاعده‌ی ۱۹٫۰۸ قواعد آیین دادرسی مدنی، Rules of Civil Procedure).

بسیاری از مردم نخستین بار وقتی از دعوایی باخبر می‌شوند که بانکشان حسابی را مسدود می‌کند یا کارفرمایشان اخطاریه‌ی توقیف درآمد (garnishment) دریافت می‌کند. دادخواست به نشانی قدیمی ابلاغ شده، به دست کسی داده شده که هرگز آن را به آن‌ها نرسانده، یا وقتی رسیده که در سفر بوده‌اند. این صفحه توضیح می‌دهد قصور چگونه پیش می‌آید، چگونه می‌توان آن را برگرداند، و در روزهای اول چه باید کرد. برای آشنایی با روند کلی دعاوی مدنی، راهنمای ما درباره‌ی دعاوی مدنی را ببینید.

حکم غیابی چگونه صادر می‌شود؟

خوانده‌ای که به‌موقع لایحه‌ی دفاعیه ثبت نکند، ممکن است «قصورش ثبت شود». در دادگاه دعاوی کوچک، وقتی خواهان درخواست و گواهی ابلاغ (proof of service) را ثبت کند، متصدی دفتر دادگاه (clerk) قصور را ثبت می‌کند (قاعده‌ی ۱۱٫۰۱). متصدی دفتر سپس می‌تواند برای بدهی یا هر مبلغ معین دیگر، همراه با بهره در صورتی که مطالبه شده باشد، حکم غیابی را امضا کند (قاعده‌ی ۱۱٫۰۲). برای هر خواسته‌ی دیگری، مانند خسارتی که باید میزانش تعیین شود، خواهان درخواست تعیین میزان خسارت (assessment) می‌کند، یا از طریق درخواست کتبی از دادگاه یا در جلسه‌ی تعیین میزان خسارت (assessment hearing)، و باید مبلغ را ثابت کند، اما لازم نیست مسئولیت خوانده را ثابت کند (بندهای ۲ و ۵ قاعده‌ی ۱۱٫۰۳).

در دادگاه عالی، مدیر دفتر (registrar) با ارائه‌ی گواهی ابلاغ، قصور را ثبت می‌کند (بند ۱ قاعده‌ی ۱۹٫۰۱ آیین دادرسی مدنی) و می‌تواند برای بدهی یا خواسته‌ی معین (liquidated demand)، تصرف زمین یا اموال منقول (personal property)، یا برخی راه‌های جبران مربوط به رهن (mortgage)، حکم را امضا کند (قاعده‌ی ۱۹٫۰۴). خوانده‌ای که در دادگاه عالی قصورش ثبت شده است، چنین فرض می‌شود که همه‌ی ادعاهای ناظر به واقعیت‌ها در دادخواست (statement of claim) را پذیرفته است (بند ۱(a) قاعده‌ی ۱۹٫۰۲).

در هر دو دادگاه، خوانده‌ای که قصورش ثبت شده است، بدون رضایت خواهان یا اجازه‌ی دادگاه (leave) نمی‌تواند لایحه‌ی دفاعیه ثبت کند یا هیچ اقدام دیگری انجام دهد، جز درخواست ابطال قصور، و حق دریافت اطلاع از بیشتر مراحل بعدی را ندارد (قاعده‌ی ۱۱٫۰۵ دعاوی کوچک؛ قاعده‌ی ۱۹٫۰۲ آیین دادرسی مدنی). در دادگاه دعاوی کوچک، متصدی دفتر حکم غیابی را با پست یا ایمیل به همه‌ی طرف‌هایی که نامشان در دادخواست آمده است ابلاغ می‌کند (بند ۴ قاعده‌ی ۸٫۰۱)، و اغلب مردم از همین راه باخبر می‌شوند. صفحه‌ی ما درباره‌ی اینکه چند روز برای پاسخ به دادخواست دارید مهلت‌هایی را توضیح می‌دهد که از دست دادنشان به قصور می‌انجامد.

ابطال آن قدم به قدم چگونه انجام می‌شود؟

در دادگاه دعاوی کوچک

1. پرونده را به دست آورید. شماره‌ی پرونده‌ی دادگاه را روی حکم غیابی یا اخطاریه‌ی توقیف درآمد پیدا کنید، و نسخه‌ای از دادخواست و سوگندنامه‌ی ابلاغ (affidavit of service) بگیرید.
2. رضایت بخواهید. وزارت دادستانی کل انتاریو (Ministry of the Attorney General) پیشنهاد می‌کند ابتدا از خواهان بپرسید آیا با ثبت لایحه‌ی دفاعیه‌ی شما موافقت می‌کند یا نه. اگر موافقت کرد، همه‌ی طرفین فرم مربوط (Form 11.2A) را امضا می‌کنند.
3. در غیر این صورت، درخواست از دادگاه مطرح کنید. از متصدی دفتر تاریخ جلسه بگیرید، سپس اخطاریه‌ی درخواست و سوگندنامه‌ی پشتیبان (Form 15A) را دست‌کم هفت روز پیش از جلسه به همه‌ی طرف‌ها ابلاغ کنید و دست‌کم سه روز پیش از جلسه، همراه با گواهی ابلاغ، ثبت کنید (بندهای ۲ و ۳ قاعده‌ی ۱۵٫۰۱). درخواستی که پس از صدور حکم مطرح می‌شود، باید به همه‌ی طرف‌ها، از جمله طرف‌هایی که قصورشان ثبت شده است، ابلاغ شود (بند ۶ قاعده‌ی ۱۵٫۰۱). ثبت درخواست هزینه دارد، و ممکن است بتوانید از معافیت از هزینه‌های دادگاه (fee waiver) استفاده کنید.
4. سه موضوع را ثابت کنید. سوگندنامه‌تان باید دفاع ماهوی شما را نشان دهد، دلیل اینکه به‌موقع پاسخ ندادید، و اینکه پس از باخبر شدن از قصور در نخستین زمانی که به‌طور معقول ممکن بوده است اقدام کرده‌اید (قاعده‌ی ۱۱٫۰۶). لایحه‌ی دفاعیه‌ی پیشنهادی‌تان را هم پیوست کنید.
5. در جلسه‌ی رسیدگی به درخواست شرکت کنید. در دادگاه دعاوی کوچک، جلسه‌های رسیدگی به درخواست‌ها به‌طور پیش‌فرض از راه دور برگزار می‌شوند، مگر اینکه دادگاه تصمیم دیگری بگیرد.

در دادگاه عالی

درخواست از دادگاه برای ثبت قصور طبق قاعده‌ی ۱۹٫۰۳ و برای حکم طبق قاعده‌ی ۱۹٫۰۸ مطرح می‌شود. حکمی که مدیر دفتر امضا کرده یا بر اساس درخواستی طبق قاعده‌ی ۱۹٫۰۴ صادر شده است، می‌تواند با شرایط منصفانه به دستور دادگاه ابطال شود؛ حکمی که بر اساس درخواست صدور حکم طبق قاعده‌ی ۱۹٫۰۵ یا پس از محاکمه به دست آمده است، به دستور قاضی ابطال می‌شود (بندهای ۱ و ۲ قاعده‌ی ۱۹٫۰۸). دادگاه هنگام ابطال حکم می‌تواند ثبت قصور را هم ابطال کند (بند ۳ قاعده‌ی ۱۹٫۰۸). در دعوایی که طبق آیین دادرسی ساده (Simplified Procedure) پیش می‌رود، اگر همه‌ی طرفین رضایت دهند، یا هیچ مدرکی در پاسخ ثبت نشود و هیچ‌یک از طرف‌های ذی‌نفع محجور (under disability) نباشد، مدیر دفتر باید درخواست ابطال ثبت قصور یا حکم غیابی را بپذیرد (بندهای ۴ و ۵ قاعده‌ی ۷۶٫۰۵). در تورنتو، به دعاوی مدنی دادگاه عالی در ۳۹۳ خیابان یونیورسیتی (393 University Avenue) رسیدگی می‌شود.

دادگاه به چه چیزهایی نگاه می‌کند؟

در دادگاه دعاوی کوچک، قاعده‌ی ۱۱٫۰۶ معیار را به زبانی ساده تعیین می‌کند. دادگاه باید قانع شود که:

• دفاع ماهوی قابل‌قبولی دارید: نه پیروزی قطعی، بلکه پاسخی واقعی به دعوا که تا جای ممکن با مدارک توضیح داده شده باشد؛
• توضیح معقولی برای قصور دارید: برای مثال، دادخواست به نشانی‌ای رفته است که دیگر در آن زندگی نمی‌کردید، یا در سفر بوده‌اید و آن را دریافت نکرده‌اید؛ و
• درخواست در نخستین زمانی مطرح شده است که با توجه به همه‌ی شرایط، به‌طور معقول ممکن بوده است.

دادگاه می‌تواند شرایطی تعیین کند، مثلاً پرداخت هزینه‌های دادرسی (costs) یا مهلتی برای ثبت لایحه‌ی دفاعیه. در دادگاه عالی، قاعده‌ی ۱۹٫۰۸ عواملی را فهرست نمی‌کند؛ دادگاه بر اساس واقعیت‌های پرونده تصمیم می‌گیرد چه شرایطی منصفانه است.

تا وقتی درخواست در جریان است، توقیف درآمد چه می‌شود؟

این اغلب فوری‌ترین پرسش است. در دادگاه دعاوی کوچک، تا وقتی درخواستی طبق قاعده‌ی ۱۱٫۰۶ ثبت شده باشد، متصدی دفتر پولی را که به موجب اخطاریه‌ی توقیف درآمد به دادگاه پرداخت شده است، توزیع نمی‌کند (بند ۲۰(b) قاعده‌ی ۲۰٫۰۸). این یکی از دلایل ثبت سریع درخواست است: پول تا وقتی درباره‌ی درخواست تصمیم گرفته شود، نزد دادگاه می‌ماند. اگر قصور ابطال شود، دادگاه می‌تواند «هر اقدامی را که برای اجرای حکم انجام شده است» هم ابطال کند (قاعده‌ی ۱۱٫۰۶). جدا از این، دادگاه اختیار دارد اجرای حکم را با شرایط منصفانه متوقف کند (بند ۱(a) قاعده‌ی ۲۰٫۰۲). صفحه‌ی ما درباره‌ی اینکه چه مقدار از دستمزدتان قابل توقیف است سقف‌هایی را توضیح می‌دهد که در این فاصله اعمال می‌شوند.

چه عواملی پاسخ را تغییر می‌دهد؟

• تأخیر پس از باخبر شدن. معیار دادگاه دعاوی کوچک این است که آیا در نخستین زمانی که به‌طور معقول ممکن بوده اقدام کرده‌اید یا نه. توضیح دادن هفته‌ها بی‌عملی پس از دریافت اخطاریه‌ی توقیف درآمد دشوار است.
• نحوه‌ی ابلاغ به شما. ابلاغ جایگزین (alternative service) در محل سکونت یا با پست سفارشی قواعد مشخصی دارد (قاعده‌ی ۸٫۰۳ دعاوی کوچک). اگر ابلاغ طبق این قواعد انجام نشده باشد، این موضوع ممکن است به توضیح شما کمک کند.
• اینکه اجرای حکم کامل شده است یا نه. دستور متصدی دفتر با رضایت طرفین فقط می‌تواند اقدام‌های اجرایی‌ای را ابطال کند که هنوز کامل نشده‌اند (زیربند iii از جزء ۱ بند ۱ قاعده‌ی ۱۱٫۲٫۰۱).
• شخص محجور. قصور فرد صغیر یا کسی که از نظر ذهنی فاقد اهلیت است، بدون اجازه‌ی دادگاه ثبت نمی‌شود (بند ۲ قاعده‌ی ۱۱٫۰۱ دعاوی کوچک؛ بند ۴ قاعده‌ی ۱۹٫۰۱ آیین دادرسی مدنی).
• مبلغ. دعواهای بیش از ۵۰٬۰۰۰ دلار در صلاحیت دادگاه عالی است و قواعد دادگاه عالی در آنجا اعمال می‌شود. ببینید سقف ۵۰٬۰۰۰ دلاری دادگاه دعاوی کوچک.

برای مثال: حکمی که با مسدود شدن حساب بانکی کشف شد

این یک مثال فرضی است، نه یک موکل واقعی و نه نتیجه‌ای که دفتر گرفته است. فرض کنید یک بهداشتکار دهان و دندان در نورت‌یورک سه ماه را در خارج از کشور به مراقبت از پدر یا مادرش می‌گذراند. در غیاب او، شرکت صاحبخانه‌ی سابقش در دادگاه دعاوی کوچک دادخواستی برای ۹٬۰۰۰ دلار طرح می‌کند و آن را در آپارتمان قدیمی‌اش ابلاغ می‌کند. حکم غیابی امضا می‌شود. او وقتی از ماجرا باخبر می‌شود که بانکش به او اطلاع می‌دهد اخطاریه‌ی توقیف درآمد ابلاغ شده است.

ظرف چند روز، او پرونده را از دادگاه دعاوی کوچک تورنتو در ۴۷ خیابان شپرد شرقی (47 Sheppard Avenue East) می‌گیرد، قرارداد اجاره، گزارش بازدید هنگام تخلیه و سوابق سفرش را جمع می‌کند و از شرکت می‌خواهد رضایت دهد. شرکت نمی‌پذیرد. او طبق قاعده‌ی ۱۱٫۰۶ درخواستی ثبت می‌کند، همراه با سوگندنامه‌ای که نشانی قدیمی، مدت اقامتش در خارج و دفاعش را توضیح می‌دهد، یعنی اینکه خسارت مورد مطالبه از پیش وجود داشته است، و لایحه‌ی دفاعیه‌ی پیشنهادی‌اش را هم پیوست می‌کند. چون درخواست ثبت شده است، متصدی دفتر پول توقیف‌شده را نگه می‌دارد. در میان سوابق سفرش مدارکی به فارسی هست، پس ترجمه‌ی انگلیسی گواهی‌شده‌ی آن‌ها را ثبت می‌کند، همان‌طور که قانون دادگاه‌های دادگستری (Courts of Justice Act) برای مدارکی که به انگلیسی یا فرانسوی نیستند الزام می‌کند (بند ۲(b) ماده ۱۲۵). سپس دادگاه تصمیم می‌گیرد که آیا معیار برآورده شده است یا نه، و با چه شرایطی.

مردم چه اشتباه‌هایی می‌کنند؟

1. تماس با خواهان و منتظر ماندن. رضایت بخواهید، اما هم‌زمان درخواست را آماده کنید؛ تأخیر به ضرر شما حساب می‌شود.
2. ثبت لایحه‌ی دفاعیه بدون رسیدگی به قصور. خوانده‌ای که قصورش ثبت شده است، بدون رضایت یا اجازه‌ی دادگاه نمی‌تواند لایحه ثبت کند (بند ۱ قاعده‌ی ۱۱٫۰۵).
3. سوگندنامه‌ای که فقط تأخیر را توضیح می‌دهد. باید دفاع ماهوی هم نشان دهید.
4. فراموش کردن خوانده‌هایی که قصورشان ثبت شده است. درخواستی که پس از صدور حکم مطرح می‌شود، باید به همه‌ی طرف‌ها ابلاغ شود (بند ۶ قاعده‌ی ۱۵٫۰۱).
5. نادیده گرفتن مهلت‌های ۷ روزه‌ی ابلاغ و ۳ روزه‌ی ثبت برای درخواست (بند ۳ قاعده‌ی ۱۵٫۰۱).
6. این تصور که برنامه‌ی پرداخت تنها راه است. اگر دفاع واقعی دارید، ابطال ممکن است شدنی باشد؛ اگر ندارید، توافق برای پرداخت یا دستور تجمیع (consolidation order) باز هم ممکن است کمک کند.

این هفته چه کاری می‌توانید بکنید؟

1. شماره‌ی پرونده‌ی دادگاه و نسخه‌ای از دادخواست، سوگندنامه‌ی ابلاغ و حکم غیابی را بگیرید.
2. بنویسید کی و چگونه از پرونده باخبر شدید، همراه با تاریخ‌ها.
3. مدرکی جمع کنید که نشان دهد هنگام ابلاغ دادخواست کجا زندگی می‌کردید یا کجا بودید.
4. مدارکی را که از دفاعتان پشتیبانی می‌کنند جمع کنید، و اگر برخی به انگلیسی یا فرانسوی نیستند، ترجمه‌ی گواهی‌شده‌ی آن‌ها را هم تهیه کنید.
5. کتباً از خواهان بپرسید که آیا با ابطال قصور موافقت می‌کند یا نه.
6. اگر موافقت نکرد، درخواست را بی‌درنگ آماده و ثبت کنید؛ ممکن است بتوانید از معافیت از هزینه‌های دادگاه استفاده کنید.
7. به بانک یا کارفرمایتان اطلاع دهید که درخواستی ثبت شده است، و مدرک ثبت را نگه دارید.

پرسش‌های متداول

آیا برای مطرح کردن درخواست مهلت مشخصی وجود دارد؟

قاعده‌ی ۱۱٫۰۶ دعاوی کوچک تعداد روز مشخصی تعیین نمی‌کند؛ لازم می‌داند که درخواست در نخستین زمانی مطرح شود که با توجه به همه‌ی شرایط، به‌طور معقول ممکن است. هر تأخیری را که پس از باخبر شدن از حکم پیش آمده است، باید در سوگندنامه‌تان توضیح دهید.

آیا می‌توانم پولی را که قبلاً توقیف شده است پس بگیرم؟

اگر دادگاه حکم را ابطال کند، می‌تواند اقدام‌های اجرایی را هم ابطال کند (قاعده‌ی ۱۱٫۰۶). اینکه پولی که پیش‌تر از دادگاه پرداخت شده است برگردانده شود یا نه، به دستوری بستگی دارد که دادگاه صادر می‌کند؛ رسیدگی به پولی که به دلیل درخواست شما هنوز نزد دادگاه مانده است، آسان‌تر است (بند ۲۰ قاعده‌ی ۲۰٫۰۸).

آیا باید ثابت کنم که برنده می‌شوم؟

خیر. قاعده‌ی ۱۱٫۰۶ می‌پرسد آیا دفاع ماهوی قابل‌قبولی دارید یا نه. لازم نیست در جلسه‌ی رسیدگی به درخواست ثابت کنید که برنده خواهید شد؛ اگر قصور ابطال شود، درباره‌ی ماهیت دعوا بعداً در روند پرونده تصمیم گرفته می‌شود.

اگر خواهان برای مبلغی بیش از طلبش حکم گرفته باشد چه؟

در دعواهایی که موضوعشان بدهی معین نیست، خواهان باید مبلغ را در مرحله‌ی تعیین میزان خسارت ثابت می‌کرد (بند ۵ قاعده‌ی ۱۱٫۰۳). اگر مبلغ نادرست است، این موضوع می‌تواند بخشی از دفاع شما در درخواست باشد.

آیا پرونده به نقطه‌ی شروع برمی‌گردد؟

اگر قصور ابطال شود، لایحه‌ی دفاعیه‌تان را با شرایطی که دادگاه دستور می‌دهد ثبت می‌کنید، و پرونده ادامه پیدا می‌کند و معمولاً به جلسه‌ی سازش (settlement conference) می‌رسد (قاعده‌ی ۱۳٫۰۱).

آیا می‌توانم این کار را به فارسی انجام دهم؟

مدارک دادگاه باید به انگلیسی یا فرانسوی باشند یا همراه با ترجمه‌ی گواهی‌شده ارائه شوند (ماده ۱۲۵ قانون دادگاه‌های دادگستری). انتاریو در دادگاه دعاوی کوچک، اگر واجد شرایط معافیت از هزینه‌های دادگاه باشید یا دادگاه دستور دهد، برای هر زبانی مترجم شفاهی دادگاه (court interpreter) فراهم می‌کند. دفتر حقوقی گامبریانی (Gambriani Law PC) می‌تواند به فارسی با شما دیدار کند.

دریافت کمک

ابطال قصور به سرعت عمل و یک سوگندنامه‌ی روشن بستگی دارد. راهنمای ما درباره‌ی دادگاه دعاوی کوچک روند کلی‌تر را شرح می‌دهد، و صفحه‌ی ما درباره‌ی وصول مطالبات توضیح می‌دهد طلبکاران چگونه احکام را اجرا می‌کنند، که به شما کمک می‌کند ببینید قدم بعدی چه خواهد بود. دفتر حقوقی گامبریانی از دفترش در ۵۰۰۰ خیابان یانگ، واحد ۱۹۰۱ (Suite 1901, 5000 Yonge Street) در نورت‌یورک، به انگلیسی و فارسی در اختلافات مدنی وکالت می‌کند. اگر اختلاف درباره‌ی یک قرارداد است، صفحه‌ی ما درباره‌ی اختلافات قراردادی دفاع‌های رایج را توضیح می‌دهد.

این صفحه اطلاعات عمومی درباره‌ی قوانین انتاریو است، نه مشاوره‌ی حقوقی درباره‌ی وضعیت شما.