قرار منع تعرض، تعهد حفظ صلح یا شرط وثیقه: کدام‌یک در انتاریو اعمال می‌شود؟

این‌ها سه دستور متفاوت‌اند که از سه روند متفاوت به دست می‌آیند. قرار منع تعرض (restraining order) را دادگاه خانواده بر اساس قانون حقوق خانواده‌ی انتاریو (Family Law Act) یا قانون اصلاح حقوق کودکان (Children's Law Reform Act) صادر می‌کند. تعهد حفظ صلح (peace bond) را دادگاه کیفری بر اساس ماده ۸۱۰ قانون جزای کانادا (Criminal Code) صادر می‌کند، حداکثر ۱۲ ماه اعتبار دارد و محکومیت به حساب نمی‌آید. شرط عدم تماس (no-contact condition) در وثیقه همراه با اتهام کیفری می‌آید و تا زمانی که اتهام در دادگاه مطرح است، برقرار می‌ماند.

هر سه می‌توانند کسی را ملزم کنند که دور بماند و تماسی نگیرد، و به همین دلیل به‌راحتی با هم اشتباه گرفته می‌شوند. تفاوتشان در این است که چه کسی آن‌ها را درخواست می‌کند، چه مدت برقرارند، نقضشان چه پیامدی دارد و گواهی سوابق پلیسی (police record check) چه چیزی از آن‌ها نشان می‌دهد. این صفحه در نقطه‌ی تلاقی حقوق کیفری و حقوق خانواده در انتاریو قرار دارد.

این سه دستور چه تفاوتی با هم دارند؟

هر یک از این دستورها قدم به قدم چگونه صادر می‌شود؟

قرار منع تعرض دادگاه خانواده

1. فردی که در معرض خطر است، پرونده‌ای در دادگاه خانواده آغاز می‌کند یا به پرونده‌ی موجود می‌پیوندد. در تورنتو، پرونده‌های قانون حقوق خانواده و قانون اصلاح حقوق کودکان در دادگاه دادگستری انتاریو (Ontario Court of Justice)، در دادگاه‌های خانواده‌ی ۴۷ خیابان شپرد شرقی (47 Sheppard Avenue East) و ۳۱۱ خیابان جارویس (311 Jarvis Street) رسیدگی می‌شوند.
2. دستور موقت از طریق درخواست از دادگاه (motion) خواسته می‌شود که به اخطاریه‌ی درخواست (notice of motion، فرم ۱۴) و سوگندنامه (affidavit، فرم ۱۴A) نیاز دارد (بند ۹ قاعده‌ی ۱۴ قواعد حقوق خانواده، Family Law Rules).
3. در شرایط اضطراری، می‌توان این درخواست را بدون اطلاع طرف مقابل مطرح کرد؛ برای نمونه وقتی خطری فوری سلامت یا امنیت کودک یا یکی از طرفین را تهدید می‌کند و تأخیرِ ناشی از ابلاغ اخطاریه احتمالاً پیامدهای جدی خواهد داشت (بند ۱۲ قاعده‌ی ۱۴).
4. دستوری که بدون اطلاع طرف مقابل صادر شود، باید فوراً به همه‌ی کسانی که از آن اثر می‌پذیرند ابلاغ شود (بند ۱۵ قاعده‌ی ۱۴) و باید ظرف ۱۴ روز، یا در تاریخی که دادگاه تعیین می‌کند، دوباره به دادگاه برگردد، در صورت امکان نزد همان قاضی (بند ۱۴ قاعده‌ی ۱۴).

تعهد حفظ صلح

1. فردی که می‌ترسد، یا کسی از طرف او، سند اتهام را نزد مقام قضایی ثبت می‌کند (بند ۱ ماده ۸۱۰ قانون جزا).
2. مقام قضایی هر دو طرف را به حضور یک مقام قضایی یا دادگاه رسیدگی اختصاری فرا می‌خواند (بند ۲ ماده ۸۱۰).
3. اگر ثابت شود که ترس معقول است، دادگاه می‌تواند دستور سپردن تعهدنامه‌ی رسمی (recognizance) را برای حداکثر ۱۲ ماه بدهد (بند ۳ ماده ۸۱۰). دادگاه باید افزودن شرط عدم تماس و شرط دوری از مکان‌های معین را بررسی کند (بند ۳٫۲ ماده ۸۱۰).
4. هر یک از دو طرف بعداً می‌تواند از دادگاه بخواهد شرایط را تغییر دهد (بند ۴٫۱ ماده ۸۱۰).

شرط عدم تماس در وثیقه

1. پلیس اتهام را مطرح می‌کند و متهم را یا آزاد می‌کند یا برای جلسه‌ی رسیدگی به وثیقه (bail hearing) در بازداشت نگه می‌دارد.
2. دستور آزادی (release order) شرایط را تعیین می‌کند، که ممکن است شامل منع تماس با شاکی و منع رفتن به مکان‌های نام‌برده باشد (بندهای ۴(d) و ۴(e) ماده ۵۱۵).
3. این شرایط تا پایان پرونده، یا تا زمانی که دادگاه آن‌ها را تغییر دهد، برقرار می‌مانند.

قرار منع تعرض دادگاه خانواده چه چیزهایی می‌تواند در بر داشته باشد؟

طبق ماده ۴۶ قانون حقوق خانواده و ماده ۳۵ قانون اصلاح حقوق کودکان، دادگاه خانواده می‌تواند قرار منع تعرض موقت یا نهایی صادر کند، اگر متقاضی (applicant) دلایل معقولی داشته باشد که از بابت امنیت خودش یا امنیت فرزندی که به‌طور قانونی تحت حضانت اوست بترسد. نسخه‌ی قانون حقوق خانواده برای همسران، همسران سابق و افرادی است که با هم زندگی می‌کنند یا زندگی کرده‌اند. نسخه‌ی قانون اصلاح حقوق کودکان را می‌توان علیه هر شخصی صادر کرد.

این دستور می‌تواند طرف مقابل (respondent) را از تماس یا ارتباط با متقاضی یا فرزندان، به‌طور مستقیم یا غیرمستقیم، منع کند، او را در فاصله‌ی معینی از مکان‌های نام‌برده نگه دارد، استثناهایی را مشخص کند (برای نمونه، تماس از طریق وکیل یا برای تحویل و تحویل‌گیری فرزند)، و هر شرط دیگری را که دادگاه مناسب بداند بیفزاید.

هر دو ماده در سال ۲۰۲۵ اصلاح شدند تا برخی افراد دیگر بتوانند از طرف فرد در معرض خطر درخواست بدهند، اما در نسخه‌هایی از سامانه‌ی e-Laws که امروز خوانده شد، کنار این تغییرات نوشته شده است «هنوز لازم‌الاجرا نیست» (not in force). قانونی که در بالا آمد، نسخه‌ای است که اکنون اجرا می‌شود.

تعهد حفظ صلح چه تفاوتی دارد؟

تعهد حفظ صلح دستوری از دادگاه کیفری است، بی‌آنکه اتهام کیفری‌ای ثابت شده باشد. اگر مقام قضایی قانع شود که ترس معقول است، می‌تواند به خوانده (defendant) دستور دهد تعهدنامه‌ی رسمی بسپارد که تا حداکثر ۱۲ ماه آرامش را حفظ کند و حسن رفتار داشته باشد، با ضامن (surety) یا بدون آن (بند ۳ ماده ۸۱۰). کسی که از سپردن این تعهد خودداری کند، ممکن است تا ۱۲ ماه زندانی شود (بند ۳٫۰۱ ماده ۸۱۰).

دادگاه پیش از صدور دستور باید ممنوعیت داشتن سلاح گرم و سلاح‌های دیگر را بررسی کند، و اگر تصمیم بگیرد چنین ممنوعیتی را نیفزاید، باید دلایلش را ثبت کند (بندهای ۳٫۱ و ۳٫۱۲ ماده ۸۱۰). صفحه‌ی ما درباره‌ی توقیف سلاح گرم پس از تماس با پلیس در یک اختلاف خانگی توضیح می‌دهد چه بر سر پروانه‌ها و سلاح‌ها می‌آید.

تعهد حفظ صلح همچنین می‌تواند بخشی از روش پایان یافتن یک اتهام کیفری باشد. در پرونده‌های مربوط به شریک زندگی، سیاست دادستانی انتاریو این را استثنایی می‌داند: دادستان باید نظر قربانی و امنیت عمومی را بسنجد، این تصمیم باید به تأیید رئیس دفتر دادستانی (Crown Attorney) یا نماینده‌ی تعیین‌شده‌ی او برسد، و ممنوعیت سلاح گرم و سلاح‌های دیگر باید بررسی شود. صفحه‌ی ما که پس گرفته شدن اتهام، تعهد حفظ صلح، معافیت و محکومیت را با هم مقایسه می‌کند، توضیح می‌دهد هر کدام چه اثری به جا می‌گذارد.

چرا شرط وثیقه در پرونده‌ی خشونت خانگی این‌قدر اهمیت دارد؟

وقتی کسی که به جرم خانگی متهم شده آزاد می‌شود، دستور آزادی اغلب شامل شرط‌هایی است که او را از ارتباط با شاکی و رفتن به مکان‌های معینی، مانند منزل خانواده، منع می‌کند (بندهای ۴(d) و ۴(e) ماده ۵۱۵). این شرط‌ها حتی اگر شاکی خواهان تماس باشد، و حتی اگر زوجین فرزند مشترک داشته باشند، اعمال می‌شوند. آن‌ها تا پایان اتهام، یا تا زمانی که دادگاه تغییرشان دهد، برقرار می‌مانند.

صفحه‌ی ما درباره‌ی اتهام‌های خشونت خانگی شرایط آزادی و روند رسیدگی به این اتهام‌ها را توضیح می‌دهد. برای اینکه بدانید یک شرط چگونه با رضایت دادستان یا از طریق بازبینی وثیقه (bail review) تغییر می‌کند، ببینید تغییر شرط عدم تماس در وثیقه. اینکه در بلندمدت چه کسی در منزل خانواده می‌ماند، پرسش جداگانه‌ای در حقوق خانواده است که در صفحه‌ی حق انحصاری سکونت (exclusive possession) پس از یک حادثه‌ی خانگی به آن پرداخته شده است.

دادگاه‌ها چگونه جلوی تعارض این دستورها را می‌گیرند؟

از قاضیان خانواده خواسته شده است که این موضوع را بررسی کنند. در پرونده‌ی مربوط به فرزند، دادگاه باید بررسی کند که آیا قرار منع تعرض، دستور حمایتی مدنی دیگر، یا دستور، رسیدگی، تعهدنامه (undertaking) یا تعهدنامه‌ی رسمی کیفری در جریان یا لازم‌الاجراست یا نه (بند ۲ ماده ۳۳٫۳ قانون اصلاح حقوق کودکان). قانون طلاق کانادا (Divorce Act) همین وظیفه را برای دادگاه طلاق، هنگامی که به مسائل فرزند یا نفقه رسیدگی می‌کند، تعیین کرده است (بند ۲ ماده ۷٫۸).

در تورنتو، وقتی همان خانواده پرونده‌ای درباره‌ی فرزند، نفقه یا قرار منع تعرض در دادگاه خانواده‌ی دادگاه دادگستری انتاریو هم دارد، ممکن است هر دو پرونده با هم رسیدگی شوند. به گفته‌ی دادگاه، در این صورت یک قاضی می‌تواند مطمئن شود که شرایط وثیقه با دستور مربوط به فرزند در تعارض نیست. بخوانید دادگاه یکپارچه‌ی خشونت خانگی (Integrated Domestic Violence Court) چگونه کار می‌کند. اگر شما کسی هستید که متهم شده است، شرایط وثیقه از همین حالا شما را ملزم می‌کند، هر اتفاقی که بعداً در دادگاه خانواده بیفتد.

آیا این دستور در گواهی سوابق پلیسی دیده می‌شود؟

قانون اصلاح بررسی سوابق پلیسی انتاریو (Police Record Checks Reform Act) تعیین می‌کند که هر یک از سه سطح بررسی چه چیزی را می‌تواند افشا کند:

صفحه‌ی ما درباره‌ی اینکه آیا اتهام پس‌گرفته‌شده در گواهی سوابق پلیسی دیده می‌شود این سه نوع بررسی را با جزئیات بیشتری توضیح می‌دهد. مجازات‌های نقض هر نوع دستور در صفحه‌ی مجازات‌های نقض قرار منع تعرض، تعهد حفظ صلح و شرایط وثیقه با هم مقایسه شده‌اند.

چه عواملی پاسخ را تغییر می‌دهد؟

• نسبت شما با طرف مقابل. دستور قانون حقوق خانواده فقط برای همسران، همسران سابق و افرادی است که با هم زندگی می‌کنند یا زندگی کرده‌اند (بند ۲ ماده ۴۶ قانون حقوق خانواده)؛ دستور قانون اصلاح حقوق کودکان می‌تواند علیه هر شخصی باشد (بند ۱ ماده ۳۵ قانون اصلاح حقوق کودکان).
• فوریت. دادگاه خانواده می‌تواند بدون اطلاع طرف مقابل اقدام کند، در جایی که تأخیرِ ناشی از ابلاغ به طرف مقابل احتمالاً پیامدهای جدی خواهد داشت (بند ۱۲ قاعده‌ی ۱۴ قواعد حقوق خانواده).
• اتهامی که در جریان است. اگر اتهامی از پیش مطرح شده باشد، شرایط وثیقه برقرار است و متهم را، هرچه شاکی بخواهد، ملزم می‌کند (بند ۴(d) ماده ۵۱۵).
• نظر دادستان. پایان دادن به اتهام مربوط به شریک زندگی با تعهد حفظ صلح به تأیید رئیس دفتر دادستانی یا نماینده‌ی تعیین‌شده‌ی او نیاز دارد (رهنمود D. 23 دستورالعمل دادستانی انتاریو، Crown Prosecution Manual).
• سلاح گرم. دادگاهی که تعهد حفظ صلح صادر می‌کند، باید ممنوعیت سلاح را بررسی کند (بند ۳٫۱ ماده ۸۱۰).
• زبان. انتاریو در پرونده‌های کیفری برای هر زبانی مترجم شفاهی دادگاه (court interpreter) فراهم می‌کند، اما در دادگاه خانواده فقط برای زبان فرانسوی، برای طرف دعوایی که شرایط معافیت از هزینه‌های دادگاه (fee waiver) را دارد، یا وقتی دادگاه دستور دهد.

برای مثال: یک خانواده، سه دستور

این یک مثال فرضی است، نه یک موکل واقعی و نه نتیجه‌ای که دفتر گرفته است. فرض کنید زن و شوهری در نورت‌یورک، که هر دو اصالتاً اهل ایران‌اند، با هم مشاجره‌ای دارند که به تماس با پلیس می‌انجامد. شوهر به ضرب‌وجرح (assault) متهم می‌شود و با این شرط‌ها آزاد می‌شود که با همسرش تماس نگیرد و به منزل خانواده نرود.

زن در دادگاه خانواده‌ی خیابان شپرد شرقی پرونده‌ای درباره‌ی فرزندان آغاز می‌کند و چون از بابت امنیت خود می‌ترسد، طبق قانون حقوق خانواده درخواست قرار منع تعرض می‌کند. انگلیسی او محدود است. در پرونده‌ی کیفری، انتاریو به هر زبانی که لازم باشد ترجمه‌ی شفاهی فراهم می‌کند؛ در پرونده‌ی خانواده، او به معافیت از هزینه‌های دادگاه یا دستور دادگاه نیاز دارد، پس وکیلش از همان ابتدا این موضوع را مطرح می‌کند.

چند ماه بعد، دادستان پیشنهاد می‌کند اتهام کیفری با تعهد حفظ صلح پایان یابد. حالا شوهر باید سه دستور را از هم تشخیص دهد و رعایت کند: شرایط وثیقه، که با پایان اتهام تمام می‌شود؛ تعهد حفظ صلح، برای حداکثر ۱۲ ماه؛ و دستور دادگاه خانواده، که تا هر زمان که در آن آمده است برقرار می‌ماند. نقض هر کدام جرمی جداگانه است. وکیلش پیش از آنکه او چیزی را امضا کند، تک‌تک آن‌ها را به فارسی با او مرور می‌کند.

مردم در برخورد با این دستورها چه اشتباه‌هایی می‌کنند؟

1. رضایت شاکی را اجازه دانستن. شرط عدم تماس در وثیقه متهم را ملزم می‌کند، حتی اگر طرف دیگر خواهان تماس باشد؛ فقط دادگاه یا تغییر کتبی آن را عوض می‌کند.
2. تماس از طریق خویشاوندان. قرار منع تعرض می‌تواند تماس غیرمستقیم را هم ممنوع کند (بند ۳ ماده ۴۶ قانون حقوق خانواده)، و شرایط وثیقه هم می‌توانند (بند ۴(d) ماده ۵۱۵).
3. دستور خانواده را «فقط مدنی» دانستن. نافرمانی از دستور دادگاه بدون عذر موجه قانونی جرم کیفری است (ماده ۱۲۷).
4. پذیرفتن تعهد حفظ صلح بدون خواندن آن. شرایط، هر ممنوعیت سلاح و مدت آن همه اهمیت دارند، و این تعهد در بررسی امور قضایی افشا می‌شود.
5. این تصور که در دادگاه خانواده حتماً مترجم حاضر خواهد بود. بیرون از پرونده‌های کیفری، ترجمه‌ی شفاهی به زبانی غیر از فرانسوی به معافیت از هزینه‌های دادگاه یا دستور دادگاه بستگی دارد.

این هفته چه کاری می‌توانید بکنید؟

1. همه‌ی دستورهایی را که به شما داده شده است پیدا کنید و یادداشت کنید کدام دادگاه آن را صادر کرده و چه زمانی تمام می‌شود.
2. هر شرط را سطر به سطر، به زبانی که با آن راحت‌ترید، با یک وکیل بخوانید.
3. اگر فرزند دارید، ترتیبات فعلی را بنویسید تا وکیل بتواند آن‌ها را با شرایط وثیقه مقایسه کند.
4. وکیلتان را از هر پروانه‌ی سلاح گرم (firearms licence)، برنامه‌ی سفر یا نگرانی مهاجرتی باخبر کنید.
5. اگر در دادگاه خانواده به مترجم نیاز دارید، همین حالا درباره‌ی معافیت از هزینه‌های دادگاه یا دستور دادگاه سؤال کنید.

پرسش‌های متداول

آیا می‌توان پیش از آنکه طرف مقابل باخبر شود، قرار منع تعرض صادر کرد؟

بله، در موارد فوری. قواعد حقوق خانواده اجازه می‌دهد درخواست بدون اطلاع طرف مقابل مطرح شود، اما دستور باید فوراً ابلاغ شود و موضوع باید ظرف ۱۴ روز، یا در تاریخی که دادگاه تعیین می‌کند، به دادگاه برگردد (بندهای ۱۲ تا ۱۵ قاعده‌ی ۱۴).

آیا تعهد حفظ صلح برایم سابقه‌ی کیفری می‌سازد؟

تعهد حفظ صلح محکومیت نیست. با این حال ممکن است در بررسی سوابق کیفری و امور قضایی یا بررسی برای کار با افراد آسیب‌پذیر افشا شود، مگر اینکه در ارتباط با اتهامی صادر شده باشد که پس گرفته شده است (پیوست قانون اصلاح بررسی سوابق پلیسی، Schedule).

آیا شرایط تعهد حفظ صلح را می‌توان بعداً تغییر داد؟

بله. کسی که سند اتهام را ثبت کرده است (informant) یا خوانده می‌تواند از دادگاه بخواهد شرایط را تغییر دهد (بند ۴٫۱ ماده ۸۱۰). تا زمانی که دادگاه این کار را نکرده است، همه‌ی شرایط اعمال می‌شوند.

آیا تعهد حفظ صلح بر وضعیت مهاجرتی‌ام اثر می‌گذارد؟

معیار جرم جدی (serious criminality) در بند ۱(a) ماده ۳۶ قانون مهاجرت و حمایت از پناهندگان (Immigration and Refugee Protection Act) بر محکومیت استوار است، و تعهد حفظ صلح محکومیت نیست. اتهامی که به محکومیت بینجامد وضع دیگری دارد؛ بخوانید محکومیت کیفری چگونه می‌تواند بر وضعیت اقامت دائم اثر بگذارد.

آیا می‌توانم درباره‌ی این دستورها به فارسی با وکیل صحبت کنم؟

بله. دفتر ما به فارسی و انگلیسی کار می‌کند، و راهنمای ما برای فارسی‌زبانانی که در منطقه‌ی بزرگ تورنتو متهم شده‌اند توضیح می‌دهد مترجم‌ها در دادگاه‌های کیفری چگونه کار می‌کنند.

تا زمانی که شرط عدم تماس برقرار است، چه کسی درباره‌ی زمان نگهداری فرزند (parenting time) تصمیم می‌گیرد؟

دادگاه خانواده درباره‌ی مسائل فرزند تصمیم می‌گیرد، اما باید دستور کیفری را در نظر بگیرد (بند ۲ ماده ۳۳٫۳ قانون اصلاح حقوق کودکان)، و ترتیبات نباید شرایط وثیقه را نقض کنند. صفحه‌ی ما درباره‌ی زمان نگهداری فرزند و مسئولیت تصمیم‌گیری (decision-making responsibility) جنبه‌ی خانوادگی موضوع را توضیح می‌دهد.

دریافت کمک

اینکه کدام دستور اعمال می‌شود، به این بستگی دارد که چه اتفاقی افتاده است و به چه چیزی نیاز دارید. اگر شما کسی هستید که از بابت امنیت خود می‌ترسد، قرار منع تعرض دادگاه خانواده و تعهد حفظ صلح هر دو بدون محکومیت کیفری در دسترس‌اند، اما از دادگاه‌های متفاوت و با روندهای متفاوت صادر می‌شوند. اگر شما کسی هستید که متهم شده است، شرایط وثیقه از همین حالا شما را ملزم می‌کند. دفتر حقوقی گامبریانی (Gambriani Law PC) در پرونده‌های کیفری و خانواده، به انگلیسی و فارسی، از دفترش در ۵۰۰۰ خیابان یانگ، واحد ۱۹۰۱ (Suite 1901, 5000 Yonge Street) در نورت‌یورک وکالت می‌کند و از دوشنبه تا جمعه، ساعت ۹ صبح تا ۵ بعدازظهر، با شماره‌ی +1 647 970 3370 در دسترس است.

این صفحه اطلاعات عمومی درباره‌ی قوانین انتاریو است، نه مشاوره‌ی حقوقی درباره‌ی وضعیت شما. اگر در خطر هستید، با 9-1-1 تماس بگیرید.