گواهی عدم سوء پیشینه‌ی کانادا از پلیس سواره‌ی سلطنتی: اگر اتهام یا پرونده‌ای داشته‌اید، در آن چه می‌آید؟

گواهی اثر انگشتی پلیس سواره‌ی سلطنتی کانادا (RCMP) برای ویزا، سفر یا کار در خارج فقط «اطلاعات محکومیت» را نشان می‌دهد. اتهامِ پس‌گرفته‌شده (withdrawal)، توقف رسیدگی (stay of proceedings)، معافیت (discharge) و محکومیتِ دارای تعلیق سابقه (record suspension) در فهرست این گواهی نیامده‌اند. گواهی‌های دیگر RCMP و گواهی‌های پلیس محلی انتاریو قاعده‌های دیگری دارند.

این صفحه برای کسی است که برای ویزای کشوری دیگر، کار در خارج یا کارهای اداری در ایران «گواهی عدم سوء پیشینه‌ی کانادا» لازم دارد و پیش‌تر در انتاریو اتهام یا پرونده‌ی کیفری داشته است. این صفحه فقط قانون انتاریو و کانادا را توضیح می‌دهد، نه قانون ایران. توضیح می‌دهیم هر نتیجه‌ی پرونده در گواهی RCMP و در گواهی پلیس محلی چگونه دیده می‌شود، کدام مدت‌ها اهمیت دارند، و سند را چگونه برای استفاده در خارج تأیید اصالت کنید. دفتر حقوقی گامبریانی در پرونده‌های کیفری از متهمان دفاع می‌کند، و فهرست این پرونده‌ها در صفحه‌ی زمینه‌های فعالیت ما آمده است.

گواهی RCMP را قدم به قدم چگونه می‌گیرید؟

آنچه در فارسی «گواهی عدم سوء پیشینه‌ی کانادا» می‌گوییم، در عمل می‌تواند یکی از دو سند باشد. اولی گواهی سوابق کیفری مبتنی بر اثر انگشت (certified criminal record check) است که از بایگانی ملی سوابق کیفری RCMP بیرون می‌آید. دومی گواهی سوابق پلیسی (police record check) است که پلیس محلی، مثلاً پلیس تورنتو، طبق قانون انتاریو صادر می‌کند. طبق RCMP، هر سازمان خودش تعیین می‌کند کدام نوع بررسی را لازم دارد. مراحل گرفتن گواهی RCMP در داخل کانادا این‌هاست:

1. هدف درخواست را درست انتخاب کنید. طبق صفحه‌ی انواع گواهی‌های RCMP، آنچه روی گواهی می‌آید به نوع درخواست بستگی دارد. برای مقصد خارجی، هدفی با عنوان «ویزا، عبور از مرز، سفر خارجی، کار» وجود دارد.
2. اثر انگشت بدهید. به پلیس محلی یا یکی از شرکت‌های انگشت‌نگاری تأییدشده‌ی RCMP (accredited fingerprinting company) مراجعه می‌کنید. آن‌ها اثر انگشت را می‌گیرند و درخواست را به‌صورت الکترونیکی برای بخش سوابق کیفری RCMP (CCRTIS) می‌فرستند.
3. هزینه را بپردازید. هزینه‌ی فدرال برای هر بررسی ۲۵ دلار کانادا است و برای ویزا و سفر گرفته می‌شود. پلیس یا شرکت انگشت‌نگاری هزینه‌ی خودش را جداگانه می‌گیرد.
4. منتظر نتیجه بمانید. اگر اثر انگشت با هیچ سابقه‌ای تطبیق نکند، RCMP زمان رسیدگی را ۳ روز کاری یا کمتر اعلام کرده است. اگر سابقه یا تطبیق احتمالی وجود داشته باشد یا بررسی دستی لازم شود، این زمان تا ۱۲۰ روز کاری است. نتیجه با پست به نشانی‌ای فرستاده می‌شود که داده‌اید.
5. سند را برای خارج آماده کنید. اگر کشور مقصد تأیید اصالت یا آپوستیل بخواهد، این مرحله جداگانه است و پایین‌تر توضیح داده شده است.

اگر الان بیرون از کانادا هستید، RCMP می‌گوید ابتدا باید از یک نهاد مجاز در همان کشور، مانند پلیس، سفارت یا کنسولگری یک دولت خارجی (نه سفارت کانادا) یا سردفتر اسناد رسمی (notary)، نسخه‌ی کاغذی اثر هر ده انگشت را با جوهر سیاه بگیرید. سپس آن را برای یک شرکت تأییدشده در داخل کانادا می‌فرستید تا دیجیتال کند و درخواست را ثبت کند. RCMP هیچ شرکت انگشت‌نگاری تأییدشده‌ای بیرون از کانادا ندارد، و اثر انگشت یا درخواست را نباید مستقیماً برای RCMP پست کرد.

هر نتیجه‌ی پرونده در کدام گواهی دیده می‌شود؟

جدول زیر از فهرست RCMP و از پیوست (Schedule) قانون انتاریو گرفته شده است. «در فهرست این نوع نیست» یعنی RCMP آن دسته از اطلاعات را برای آن هدف نام نبرده است.

پس گرفته شدن اتهام و توقف رسیدگی. قانون انتاریو اتهامی را که رد شده، پس گرفته شده، متوقف شده یا به تبرئه انجامیده، «اطلاعات غیرمحکومیتی» (non-conviction information) می‌نامد. RCMP هم این دسته را جداگانه فهرست کرده و آن را در گواهی ویزا نیاورده است. توقف رسیدگی به دستور دادستان (Crown) با پس گرفته شدن یکی نیست: دادستان می‌تواند حداکثر ظرف یک سال پرونده را از سر بگیرد، و اگر نگیرد، رسیدگی چنان تلقی می‌شود که هرگز شروع نشده است (بند ۲ ماده ۵۷۹ قانون جزای کانادا (Criminal Code)).

تعهد حفظ صلح (peace bond). دادگاه این تعهد را بر پایه‌ی «ترس معقول» شاکی دستور می‌دهد، نه با احراز مجرمیت، و مدتش حداکثر ۱۲ ماه است (بند ۳ ماده ۸۱۰ قانون جزا). جدول RCMP برای هدف ویزا فقط «اطلاعات محکومیت» را نام برده است. فرق این تعهد را با قرار منع تعرض در صفحه‌ی قرار منع تعرض، تعهد حفظ صلح یا شرط وثیقه توضیح داده‌ایم.

معافیت و محکومیت. کسی که معافیت مطلق یا مشروط می‌گیرد، طبق بند ۳ ماده ۷۳۰ قانون جزا محکوم‌نشده به شمار می‌آید، هرچند مجرمیتش احراز شده است. محکومیت اما تا وقتی تعلیق سابقه نگرفته باشد، در همه‌ی انواع گواهی RCMP که در جدول آمده دیده می‌شود. برای اینکه بدانید پرونده‌تان دقیقاً به کدام نتیجه رسیده، صفحه‌ی معنای هر نتیجه‌ی پرونده‌ی کیفری در انتاریو را ببینید.

گواهی پلیس محلی انتاریو چه فرقی با گواهی RCMP دارد؟

گواهی‌ای که از پلیس تورنتو، پلیس منطقه‌ی یورک (York Regional Police) یا پلیس منطقه‌ی پیل (Peel Regional Police) می‌گیرید، تابع قانون اصلاح بررسی سوابق پلیسی (Police Record Checks Reform Act) مصوب ۲۰۱۵ انتاریو است. این قانون بر بررسی‌هایی حاکم است که برای سنجش افراد در کار، کار داوطلبانه، پروانه یا پذیرش آموزشی انجام می‌شود (بند ۱ ماده ۲)، و سه نوع بررسی تعریف می‌کند (بند ۱ ماده ۸): بررسی سوابق کیفری (criminal record check)، بررسی سوابق کیفری و امور قضایی (criminal record and judicial matters check)، و بررسی برای کار با افراد آسیب‌پذیر (vulnerable sector check).

دو نوع آخر بیش از اولی نشان می‌دهند. معافیت مطلق را تا ۱ سال و معافیت مشروط را تا ۳ سال پس از تاریخ معافیت افشا می‌کنند، و اتهام باز، حکم جلب و دستورهای دادگاه را هم نشان می‌دهند. دستوری که در ارتباط با اتهامی پس‌گرفته‌شده صادر شده باشد افشا نمی‌شود. اطلاعات غیرمحکومیتی در هیچ‌یک افشا نمی‌شود، مگر در بررسی برای کار با افراد آسیب‌پذیر و با معیارهای سختگیرانه‌ی ماده ۱۰. جزئیات این بخش را در صفحه‌ی اتهام پس‌گرفته‌شده در گواهی سوابق پلیسی انتاریو آورده‌ایم.

این دو گواهی جای یکدیگر را نمی‌گیرند. اگر پرونده‌تان در تورنتو بوده و نمی‌دانید در کدام دادگاه یا حوزه‌ی پلیس ثبت شده، صفحه‌ی دادگاه‌ها و حوزه‌های پلیس تورنتو کمک می‌کند.

گواهی را چگونه برای استفاده در خارج از کشور تأیید اصالت کنید؟

گواهی RCMP سندی است که دولت فدرال کانادا صادر می‌کند. طبق صفحه‌ی وزارت امور جهانی کانادا (Global Affairs Canada)، اسنادی که دولت کانادا صادر کرده برای تأیید اصالت (authentication) به همین وزارتخانه فرستاده می‌شوند، و این خدمت رایگان است. اداره‌ی اسناد رسمی انتاریو (Official Documents Services) برای اسنادی است که در انتاریو صادر شده‌اند. برای نمونه، سندهای دادگاه دادگستری انتاریو (Ontario Court of Justice) و دادگاه عالی دادگستری انتاریو (Superior Court of Justice) که از ۱۰ ژوئیه ۲۰۲۳ به بعد صادر شده‌اند، بدون تأیید سردفتر نزد این اداره تأیید اصالت می‌شوند.

کانادا از ۱۱ ژانویه ۲۰۲۴ عضو کنوانسیون آپوستیل لاهه (Apostille Convention) است. برای کشوری که عضو این کنوانسیون است، سند آپوستیل (apostille) می‌گیرد. برای کشوری که عضو نیست، گواهی تأیید اصالت صادر می‌شود، و ممکن است پس از آن لازم باشد سند در سفارت، کنسولگری یا دفتر نمایندگی همان کشور تصدیق (legalization) شود. در جدول وضعیت این کنوانسیون در سایت کنفرانس لاهه که در ۴ اکتبر ۲۰۲۶ خواندیم، کانادا هست و ایران نیست.

اینکه کشور مقصد چه سندی، با چه تأییدی و با چه ترجمه‌ای می‌پذیرد، با قانون همان کشور است، نه قانون کانادا؛ وزارت امور جهانی کانادا هم همین را می‌گوید. این صفحه درباره‌ی شرایط نهادهای ایرانی چیزی نمی‌گوید.

چه چیزی پاسخ را تغییر می‌دهد؟

• هدفی که در درخواست انتخاب می‌کنید. گواهی ویزا فقط اطلاعات محکومیت را نشان می‌دهد، اما گواهی «استفاده‌ی شخصی، سایر» محکومیت، اتهام باز، معافیت، سوابق تعلیق‌شده و اطلاعات غیرمحکومیتی را در فهرست دارد. نتیجه‌ی این نوع فقط برای خودتان فرستاده می‌شود.
• زمانی که از معافیت گذشته است. طبق ماده ۶٫۱ قانون سوابق کیفری (Criminal Records Act)، سابقه‌ی معافیت مطلق پس از ۱ سال، و معافیت مشروط پس از ۳ سال از روز صدور آن، بدون اجازه‌ی وزیر افشا نمی‌شود. RCMP هم باید در پایان همین مدت آن را از سامانه‌ی سوابق خود پاک کند (بند ۲ همان ماده).
• تعلیق سابقه‌ی کیفری (پیش‌تر عفو یا pardon). پس از تعلیق، سابقه‌ی محکومیت جدا از سوابق دیگر نگه داشته می‌شود و بدون اجازه‌ی وزیر افشا نمی‌شود (ماده ۲٫۳ و بند ۲ ماده ۶ قانون سوابق کیفری). درخواست آن ۵ سال پس از پایان مجازات جرم اختصاری و ۱۰ سال پس از پایان مجازات جرم کیفرخواستی ممکن است (ماده ۴)؛ جزئیات در صفحه‌ی مدت انتظار برای تعلیق سابقه‌ی کیفری آمده است.
• نوع رسیدگی به جرم. قاعده‌ی ۵ ساله‌ی گواهی‌های محلی انتاریو فقط درباره‌ی جرمی است که تنها از راه رسیدگی اختصاری قابل پیگرد است. فرق این راه با کیفرخواست (indictment) را در صفحه‌ی رسیدگی اختصاری یا کیفرخواست ببینید.
• اتهامی که هنوز باز است. در گواهی ویزا نامی از آن نیست، اما گواهی‌های RCMP برای استفاده‌ی شخصی، اقامت دائم، شهروندی و کار در دولت فدرال آن را در فهرست دارند.
• اقامت شما در کانادا. گواهی‌های RCMP برای اقامت دائم و شهروندی کانادا اطلاعات بیشتری، از جمله اطلاعات غیرمحکومیتی، را در فهرست دارند. این صفحه فقط بخش کیفری را توضیح می‌دهد و مشاوره‌ی مهاجرتی را باید از یک نماینده‌ی مجاز مهاجرت گرفت. اثر کیفری پرونده بر مقیمان دائم را در صفحه‌ی مقیم دائم و اتهام کیفری توضیح داده‌ایم. برای دانشجویان، کارگران موقت و گردشگران هم صفحه‌ی اقامت موقت و اتهام کیفری در انتاریو را نوشته‌ایم.

نمونه‌ای فرضی: یک گواهی برای کار در خارج، دو پرونده‌ی قدیمی

برای مثال، نسرین در ریچموند هیل زندگی می‌کند و برای کاری در کشوری دیگر به گواهی عدم سوء پیشینه‌ی کانادا نیاز دارد. سه سال و نیم پیش در تورنتو به سرقت جزئی متهم شد و اتهامش پس از برنامه‌ی جایگزین رسیدگی (diversion) پس گرفته شد. دو سال پیش هم در پرونده‌ای دیگر معافیت مشروط گرفت.

کارفرمای خارجی گواهی RCMP خواسته است. نسرین هدف «ویزا، عبور از مرز، سفر خارجی، کار» را انتخاب می‌کند. طبق جدول RCMP، این نوع فقط اطلاعات محکومیت را نشان می‌دهد و او محکومیتی ندارد. اگر به‌جای آن گواهی «استفاده‌ی شخصی» می‌گرفت، هم اتهام پس‌گرفته‌شده و هم معافیت می‌توانستند در فهرست آن باشند، و آن نتیجه هم فقط برای خودش فرستاده می‌شد. اگر همین هفته از پلیس محلی بررسی سوابق کیفری و امور قضایی بگیرد، معافیت مشروط هنوز افشا می‌شود، چون ۳ سال از تاریخ آن نگذشته است.

پس از رسیدن گواهی، نسرین از کارفرما می‌پرسد آپوستیل لازم است یا تأیید اصالت و تصدیق سفارت. سپس سند را برای وزارت امور جهانی کانادا می‌فرستد، نه برای اداره‌ی اسناد رسمی انتاریو.

چه اشتباه‌هایی رایج است؟

1. گرفتن گواهی اشتباه. گواهی پلیس محلی را به‌جای گواهی RCMP بردن، یا برعکس. اول کتبی بپرسید کدام را می‌خواهند.
2. انتخاب هدف نادرست در فرم. هدف «استفاده‌ی شخصی» بیش از هدف ویزا نشان می‌دهد. هدفی را انتخاب کنید که نهاد درخواست‌کننده خواسته است.
3. اینکه فکر کنید معافیت فوراً پاک می‌شود. طبق ماده ۶٫۱ قانون سوابق کیفری، مدت ۱ یا ۳ ساله باید بگذرد، و تا آن زمان گواهی‌های محلی سختگیرانه‌تر آن را نشان می‌دهند.
4. اینکه فکر کنید تعلیق سابقه خودکار است. تعلیق سابقه‌ی کیفری باید درخواست شود، و مدت انتظار از پایان کامل مجازات حساب می‌شود.
5. پست کردن اثر انگشت مستقیم برای RCMP از خارج. RCMP چنین درخواستی را نمی‌پذیرد؛ باید از راه شرکت تأییدشده در کانادا اقدام کنید.
6. دیر شروع کردن. با سابقه یا تطبیق احتمالی، رسیدگی RCMP تا ۱۲۰ روز کاری طول می‌کشد، و تأیید اصالت هم جداگانه زمان می‌برد.

این هفته چه کارهایی می‌توانید انجام دهید؟

1. از نهادی که سند را خواسته، کتبی بپرسید گواهی RCMP لازم است یا گواهی پلیس محلی، و آیا آپوستیل یا تصدیق سفارت هم می‌خواهد.
2. برگه‌های پرونده‌ی کیفری خود را پیدا کنید: نتیجه‌ی پرونده، تاریخ معافیت، و تاریخ پایان دوره‌ی مراقبت یا پرداخت جریمه.
3. با این تاریخ‌ها حساب کنید که مدت ۱ یا ۳ ساله‌ی معافیت، یا مدت انتظار تعلیق سابقه، گذشته است یا نه.
4. نزد پلیس محلی یا یک شرکت انگشت‌نگاری تأییدشده‌ی RCMP وقت بگیرید و ۲۵ دلار هزینه‌ی فدرال به‌علاوه‌ی هزینه‌ی محلی را در نظر بگیرید.
5. اگر بیرون از کانادا هستید، نسخه‌ی کاغذی اثر ده انگشت را بگیرید و با یک شرکت تأییدشده در کانادا تماس بگیرید.
6. اگر هنوز اتهامی باز دارید، پیش از سفر یا درخواست با یک وکیل مدافع صحبت کنید. برای انتخاب وکیل، صفحه‌ی بررسی و انتخاب وکیل فارسی‌زبان در انتاریو را ببینید.

پرسش‌های متداول

آیا گواهی RCMP را فقط با نام و تاریخ تولد می‌توان گرفت؟

بررسی با نام ممکن است انجام شود، اما RCMP می‌گوید اگر این بررسی هویت شما را قطعی نکند، ممکن است اثر انگشت از شما بخواهند. گواهی تأییدشده‌ی RCMP همان گواهی مبتنی بر اثر انگشت است.

اثر انگشت من پس از بررسی کجا می‌ماند؟

طبق RCMP، این اثر انگشت فقط برای بررسی سابقه‌ی کیفری به کار می‌رود و پس از تأیید از بین می‌رود. خواسته شدن اثر انگشت هم به معنای مظنون بودن شما نیست.

گواهی تا کی اعتبار دارد؟

RCMP می‌گوید گواهی فقط اطلاعات موجود در زمان رسیدگی را نشان می‌دهد، و سازمانی که آن را خواسته تعیین می‌کند هر چند وقت باید تکرار شود. آپوستیل و گواهی تأیید اصالت وزارت امور جهانی کانادا تاریخ انقضا ندارند، اما کشور مقصد ممکن است سند تازه بخواهد.

آیا برای کار در خارج می‌توانم بررسی افراد آسیب‌پذیر بگیرم؟

طبق RCMP، این بررسی را باید سازمان استخدام‌کننده درخواست کند، فقط پلیس محلی انجامش می‌دهد، و نتیجه‌اش فقط در اختیار سازمان‌های داخل کانادا قرار می‌گیرد. بنابراین این بررسی برای نهادی بیرون از کانادا به کار نمی‌آید.

اگر پرونده‌ام متوقف شده باشد، باز هم ممکن است برگردد؟

اگر دادستان رسیدگی را متوقف کرده باشد، طبق بند ۲ ماده ۵۷۹ قانون جزا می‌تواند حداکثر ظرف یک سال آن را از سر بگیرد. اگر در این مدت چنین نکند، رسیدگی چنان تلقی می‌شود که هرگز شروع نشده است.

آیا گواهی RCMP باید به فارسی ترجمه شود؟

این را نهاد مقصد تعیین می‌کند، نه قانون کانادا. شرط ترجمه‌ی رسمی وزارت امور جهانی کانادا برای سندهایی است که مطلبی به زبانی غیر از انگلیسی یا فرانسوی دارند. پیش از ترجمه، از نهاد مقصد بپرسید ترجمه را پیش از تأیید اصالت می‌خواهد یا بعد از آن.

دریافت کمک

اگر پرونده‌ی کیفری‌تان هنوز باز است، یا نمی‌دانید پرونده‌ی گذشته‌تان به کدام نتیجه رسیده، دفتر حقوقی گامبریانی (Gambriani Law PC) می‌تواند پرونده را با شما مرور کند. سورنا سربازوطن، بنیان‌گذار و وکیل اصلی دفتر، در سال ۲۰۱۵ در انتاریو به وکالت پذیرفته شد و عضو کانون حقوقی انتاریو و انجمن وکلای کیفری است. مشاوره و وکالت در دادگاه به فارسی و انگلیسی انجام می‌شود، و نخستین مشاوره محرمانه است. دفتر در نورت‌یورک، ۵۰۰۰ خیابان یانگ، واحد ۱۹۰۱ (Suite 1901, 5000 Yonge Street)، از دوشنبه تا جمعه، ساعت ۹ صبح تا ۵ عصر باز است. درباره‌ی کار با وکیل فارسی‌زبان در منطقه‌ی بزرگ تورنتو، صفحه‌ی وکیل دفاع کیفری فارسی‌زبان در تورنتو را ببینید. برای گفت‌وگو با ما با شماره‌ی +1 647 970 3370 تماس بگیرید.

این صفحه اطلاعات عمومی درباره‌ی گواهی سوابق کیفری RCMP و گواهی‌های پلیس محلی انتاریو است، نه مشاوره‌ی حقوقی درباره‌ی پرونده‌ی شما.