وکیل کیفری فارسی‌زبان در وان: کدام کلانتری، کدام دادگاه و چه چیزهایی محلی است؟

در وان، پرونده‌ی کیفری را معمولاً ناحیه‌ی ۴ پلیس منطقه‌ی یورک در ۲۷۰۰ جاده‌ی رادرفورد تشکیل می‌دهد؛ تنها استثنا تورنهیلِ سمت وان است که زیر پوشش ناحیه‌ی ۲ در ریچموند هیل قرار دارد. وان دادگاه کیفری ندارد و پرونده در دادگاه نیومارکت، ۵۰ خیابان ایگل غربی، رسیدگی می‌شود. نخستین جلسه معمولاً در شعبه‌ی ۲۰۱ است و حضور از راه Zoom هم ممکن است.

این صفحه برای خانواده‌های فارسی‌زبانِ تورنهیلِ سمت وان، وودبریج (Woodbridge)، میپل (Maple) و مرکز متروپولیتن وان نوشته شده است؛ برای کسی که تازه خبر بازداشت پسر، دختر یا همسرش را شنیده و می‌خواهد بداند فردا چه پیش می‌آید. مسیر کامل پرونده‌ها در سراسر منطقه، از ریچموند هیل تا نیومارکت، در راهنمای پرونده‌های کیفری در منطقه‌ی یورک آمده است. اگر هنوز نمی‌دانید گفت‌وگو با وکیل به زبان خودتان چه فرقی در پرونده می‌گذارد، صفحه‌ی وکیل دفاع کیفری فارسی‌زبان را هم بخوانید.

سرشماری درباره‌ی فارسی‌زبانان وان و تورنهیل چه می‌گوید؟

اداره‌ی آمار کانادا (Statistics Canada) در سرشماری ۲۰۲۱ جمعیت وان را ۳۲۳٬۱۰۳ نفر شمرد. زبان مادری ۸٬۷۳۵ نفر از این ساکنان یکی از زبان‌های فارسی بود، یعنی نزدیک به ۲٫۷ درصد. ۶٬۹۳۵ نفر تبار خود را ایرانی اعلام کردند و ۵٬۹۸۰ نفر گفتند زبانی که در خانه بیش از همه به کار می‌برند فارسی است.

در تورنهیل این سهم بیشتر است. در حوزه‌ی انتخاباتی فدرال تورنهیل (مرزهای ۲۰۲۳، شمارش‌های ۲۰۲۱)، زبان مادری ۷٬۶۱۰ نفر فارسی بود، حدود ۶٫۱ درصد ساکنان، و ۶٬۸۲۰ نفر تبار ایرانی داشتند. به زبان ساده، در این حوزه تقریباً از هر شانزده نفر یکی فارسی‌زبان است. برای همین در خانه‌های زیادی در وان، وقتی کسی بازداشت می‌شود، نخستین پرسش‌ها به فارسی پرسیده می‌شوند.

اگر در وان بازداشت شوید، پرونده از کدام کلانتری شروع می‌شود؟

پلیس وان پلیس منطقه‌ی یورک (York Regional Police) است. طبق صفحه‌ی رسمی ناحیه‌ی ۴، این ناحیه به نزدیک ۳۳۰٬۰۰۰ نفر از ساکنان وان و شهرستان کینگ (King Township) خدمت می‌دهد. کلانتری اصلی ناحیه در ۲۷۰۰ جاده‌ی رادرفورد (2700 Rutherford Road) است و بیست‌وچهار ساعته و همه‌ی روزهای هفته باز است. همان صفحه می‌گوید ناحیه‌ی ۴ در سال ۲۰۲۵ به ۳۰٬۰۶۸ درخواست خدمت پاسخ داده و ۲۶۴ مأمور سوگندخورده دارد. شماره‌ی غیراضطراری پلیس منطقه‌ی یورک 1-866-876-5423 است.

ناحیه‌ی ۴ دو کلانتری فرعی (substation) هم دارد. کلانتری فرعی مرکز متروپولیتن وان در ۱۰۰ نیو پارک پلیس (100 New Park Place) در سپتامبر ۲۰۲۴ افتتاح شد و دوشنبه تا جمعه از ۸ صبح تا ۴ بعدازظهر کار می‌کند. کلانتری فرعی کلاینبرگ (Kleinburg) در ۱۰۴۱۸ خیابان ایزلینگتون (10418 Islington Avenue) در سال ۲۰۲۵ باز شد و ساعت کارش دوشنبه تا جمعه از ۹ صبح تا ۵ بعدازظهر است. در این دفترها می‌شود گزارش ثبت کرد و رو در رو با مأموران حرف زد، اما هیچ‌کدام دادگاه نیست.

چرا تورنهیلِ سمت وان حساب جداگانه‌ای دارد؟

تورنهیل میان وان و مارکهام تقسیم شده است. پلیس منطقه‌ی یورک محله‌های تورنهیل را در هر دو سمت به ناحیه‌ی ۲ سپرده است، نه به ناحیه‌ی ۴. کلانتری ناحیه‌ی ۲ در ۱۷۱ خیابان میجر مکنزی غربی (171 Major Mackenzie Drive West) در ریچموند هیل است، شبانه‌روزی کار می‌کند و طبق صفحه‌ی رسمی‌اش به نزدیک ۲۸۵٬۰۰۰ نفر در ریچموند هیل و تورنهیل خدمت می‌دهد.

معمولاً محل حادثه تعیین می‌کند کدام ناحیه پرونده را دارد، نه نشانی خانه. خانواده‌ای در تورنهیل که فرزندش در وودبریج بازداشت شده، باید سراغ جاده‌ی رادرفورد را بگیرد؛ ساکن میپل که در تورنهیل متوقف شده، با ناحیه‌ی ۲ سروکار دارد. دادگاه اما در هر دو حالت یکی است: نیومارکت.

بعد از بازداشت در وان، آزادی و وثیقه چگونه پیش می‌رود؟

پلیس پس از بازداشت دو راه دارد. راه اول این است که شما را با یک برگه آزاد کند، برای نمونه با تعهدنامه (undertaking). طبق ماده‌ی ۵۰۱ قانون جزای کانادا (Criminal Code)، تعهدنامه همیشه شرط حضور در دادگاه در زمان و مکان تعیین‌شده را دارد. ممکن است شرط‌های دیگری هم در آن بیاید، از جمله تماس نگرفتن با شاکی یا شاهد، نرفتن به مکانی مشخص، یا تحویل گذرنامه. طبق بند ۴ ماده‌ی ۱۴۵ قانون جزا، رعایت نکردن شرط تعهدنامه بدون عذر قانونی خودش جرم جداگانه‌ای است.

راه دوم این است که پلیس شما را برای جلسه‌ی رسیدگی به وثیقه (bail hearing) نگه دارد. در این حالت ماده‌ی ۵۰۳ قانون جزا می‌گوید بازداشت‌شده باید بدون تأخیر غیرمعقول و در هر حال ظرف ۲۴ ساعت نزد مقام قضایی (justice) برده شود، اگر مقام قضایی در این مدت در دسترس باشد؛ اگر نباشد، در نخستین فرصت ممکن.

در جلسه‌ی وثیقه، قاعده‌ی کلی بند ۲ ماده‌ی ۵۱۵ این است که مقام قضایی دستور آزادی (release order) صادر می‌کند، مگر اینکه دادستان (Crown) نشان دهد نگه داشتن متهم موجه است. بند ۲٫۰۱ همان ماده اصل نردبان (ladder principle) را بیان می‌کند: شرط سنگین‌تر فقط وقتی گذاشته می‌شود که دادستان نشان دهد شکل سبک‌تر آزادی کافی نیست. اما طبق بند ۶ ماده‌ی ۵۱۵، در بعضی اتهام‌ها، مثلاً اتهام کیفرخواستی تازه در زمان آزادی برای اتهامی دیگر، خود متهم باید نشان دهد بازداشتش موجه نیست. به این حالت بار اثبات معکوس (reverse onus) می‌گویند و صفحه‌ی جلسات وثیقه آن را بیشتر باز می‌کند.

اغلب پدر، مادر یا همسر داوطلب می‌شود ضامن (surety) باشد. پیش از امضا، بخوانید ضامن در انتاریو دقیقاً چه تعهدی می‌دهد. ضامنی که انگلیسی‌اش برای دادگاه کافی نیست، طبق صفحه‌ی رسمی دولت انتاریو می‌تواند از وکیل بخواهد برایش مترجم شفاهی دادگاه (court interpreter) درخواست کند.

اگر مقام قضایی آزادی را نپذیرد، بند ۱ ماده‌ی ۵۲۰ به متهم اجازه می‌دهد هر زمان پیش از محاکمه از قاضی بخواهد آن دستور را بازبینی کند. در منطقه‌ی یورک، دادگاه عالی دادگستری انتاریو (Superior Court of Justice) در نیومارکت جلسه‌های وثیقه و بازبینی وثیقه (bail review) را از راه دفتر هماهنگی محاکمات خود با شماره‌ی 905-853-4823، داخلی ۶، وقت‌گذاری می‌کند.

نخستین جلسه‌ی دادگاه برای پرونده‌ای از وان کجا و چگونه برگزار می‌شود؟

در فهرست رسمی محل‌های دادگاه دولت انتاریو، هیچ دادگاهی در وان نیامده است. پرونده‌های کیفری وان در دادگاه نیومارکت، ۵۰ خیابان ایگل غربی (50 Eagle Street West)، رسیدگی می‌شوند. در این ساختمان، دادگاه دادگستری انتاریو (Ontario Court of Justice) دادگاه مدیریت پرونده‌ی (case management court) کیفری بزرگسالان را در شعبه‌ی ۲۰۱، دوشنبه تا جمعه، تشکیل می‌دهد. شعبه‌ی ۱۰۶ سه‌شنبه‌ها و چهارشنبه‌ها به مدیریت پرونده‌های خشونت خانگی و پنجشنبه‌ها به پرونده‌های نوجوانان می‌رسد. خط تلفن بخش کیفری دادگاه 905-853-4801 است.

برای هر یک از این شعبه‌ها یک جلسه‌ی Zoom اعلام شده و شماره‌ی ورود تلفنی 1-855-703-8985 است. ساعت ۹ صبح نخست پرونده‌های دارای وکیل خوانده می‌شوند و متهمان بدون وکیل پس از تنفس صبح صدا زده می‌شوند. پس ساکن وودبریج یا میپل شاید برای یک جلسه‌ی کوتاه لازم نباشد تا نیومارکت برود. اینکه کِی حضور شخصی لازم است، پرسش جداگانه‌ای است که در صفحه‌ی حضور خودتان یا وکیلتان در دادگاه پاسخ داده شده است.

برای اینکه بدانید جلسه‌ی اول چه می‌گذرد، راهنمای نخستین جلسه‌ی دادگاه را بخوانید؛ روال در نیومارکت همان است و فقط نشانی و شعبه‌ها فرق دارد. دفتر دادستانی هم در همین ساختمان است، با شماره‌ی 905-853-4800. صفحه‌ی افشای مدارک (disclosure) توضیح می‌دهد چرا جلسه‌های اول اغلب تا رسیدن این مدارک عقب می‌افتند. برای ساختمان، تلفن‌ها و بقیه‌ی شعبه‌ها، راهنمای کامل دادگاه نیومارکت را ببینید.

هر مرحله‌ی پرونده‌ی وان کجا انجام می‌شود؟

وکیل فارسی‌زبان در پرونده‌ای از وان چه چیزی را عوض می‌کند؟

جلسه‌های دادگاه در انتاریو به انگلیسی یا فرانسوی برگزار می‌شوند، و وزارت دادستانی کل انتاریو (Ministry of the Attorney General) در پرونده‌های کیفری برای هر زبانی که لازم باشد مترجم فراهم می‌کند. پس فارسی‌زبان بودن مانع رفتن به دادگاه نیست. تفاوت در گفت‌وگوی بی‌واسطه‌ی متهم و وکیل است، بیرون از سالن دادگاه، جایی که مترجم دادگاه حضور ندارد.

این تفاوت معمولاً در سه جا دیده می‌شود. اول، شرح ماجرا: اینکه چه کسی دقیقاً چه گفت به زبان مادری کامل‌تر بیان می‌شود و وکیل می‌تواند همان لحظه بپرسد منظور چه بوده است. دوم، شرط‌های آزادی: متن تعهدنامه یا دستور آزادی را می‌شود جمله به جمله به فارسی مرور کرد، چون یک شرط بدفهمیده می‌تواند به اتهام تازه برسد. سوم، خانواده: پدر و مادری که قرار است ضامن شوند، معمولاً پرسش‌هایشان را به فارسی راحت‌تر و بی‌پرده‌تر می‌پرسند.

زبان مشترک جای قانون را نمی‌گیرد و هیچ وکیلی نمی‌تواند نتیجه را از پیش قول دهد؛ اما کمک می‌کند چیزی در ترجمه گم نشود.

چه چیزی پاسخ را در یک پرونده‌ی وان تغییر می‌دهد؟

• محل دقیق حادثه. تورنهیلِ سمت وان با ناحیه‌ی ۲ است و بقیه‌ی وان با ناحیه‌ی ۴. این موضوع کلانتری و مأموران پرونده را تغییر می‌دهد، اما دادگاه نیومارکت ثابت می‌ماند.
• آزادی با برگه یا نگه داشته شدن. کسی که با تعهدنامه آزاد شده، مستقیم به جلسه‌ی مدیریت پرونده می‌رود (ماده‌ی ۵۰۱). کسی که نگه داشته شده، اول جلسه‌ی وثیقه دارد و زمان آن را ماده‌ی ۵۰۳ تعیین می‌کند.
• نوع اتهام و سابقه. در بعضی موقعیت‌ها، از جمله اتهام کیفرخواستی تازه در زمان آزادی برای اتهامی دیگر، بار اثبات در جلسه‌ی وثیقه بر دوش متهم است (بند ۶ ماده‌ی ۵۱۵).
• ارزش مال در اتهام سرقت. طبق ماده‌ی ۳۳۴، اگر ارزش مال بیش از ۵٬۰۰۰ دلار باشد، حداکثر مجازات در رسیدگی از راه کیفرخواست ۱۰ سال حبس است؛ اگر بیشتر نباشد، دو سال. در هر دو حالت دادستان می‌تواند رسیدگی اختصاری (summary conviction) را انتخاب کند. صفحه‌ی سرقت جنبه‌ی دفاعی این اتهام‌ها را توضیح می‌دهد.
• انتخاب دادستان. اینکه پرونده از راه کیفرخواست (indictment) پیش برود یا اختصاری، حداکثر مجازات و مسیر را عوض می‌کند؛ ببینید انتخاب دادستان چه چیزی را تغییر می‌دهد.
• سن متهم و نوع پرونده. پرونده‌های نوجوانان و خشونت خانگی در نیومارکت شعبه و روزهای جداگانه دارند.
• وضعیت اقامت. این صفحه فقط جنبه‌ی کیفری را توضیح می‌دهد. برای مشاوره‌ی مهاجرتی باید با یک نماینده‌ی مجاز مهاجرت صحبت کنید. اگر دانشجو، کارگر موقت یا مهمان هستید، صفحه‌ی اتهام کیفری برای مقیم موقت در انتاریو را ببینید.

یک اتهام سرقت از فروشگاه در وان میلز در عمل چه مسیری طی می‌کند؟

نمونه‌ای فرضی: سارا ۱۹ ساله است، دانشجوی بین‌المللی است و با خاله‌اش در میپل زندگی می‌کند. یک عصر جمعه، در مرکز خرید وان میلز (Vaughan Mills)، مأمور حراست یک فروشگاه او را با کاپشنی که پولش پرداخت نشده نگه می‌دارد و پلیس را خبر می‌کند. مأموران ناحیه‌ی ۴ او را به سرقت کمتر از ۵٬۰۰۰ دلار (theft under $5,000) متهم می‌کنند و با تعهدنامه آزادش می‌کنند. در برگه، تاریخ نخستین جلسه در دادگاه نیومارکت آمده و یکی از شرط‌ها این است که به آن فروشگاه نرود.

خاله‌ی سارا همان شب با وکیل تماس می‌گیرد و ماجرا را به فارسی تعریف می‌کند. نخستین نگرانی خانواده، اقامت ساراست. وکیل توضیح می‌دهد که خودش دفاع کیفری را پیش می‌برد، اما درباره‌ی پروانه‌ی تحصیل باید از یک نماینده‌ی مجاز مهاجرت نظر گرفت و هر تصمیمی درباره‌ی حل‌وفصل پرونده باید با آن نظر هماهنگ باشد. از نظر قانون جزا، این اتهام جرم دوگانه (hybrid offence) است: دادستان می‌تواند آن را با کیفرخواست، با حداکثر دو سال حبس، یا به‌صورت اختصاری پیش ببرد.

وکیل پیش از جلسه‌ی شعبه‌ی ۲۰۱ مدارک پرونده را درخواست می‌کند و بررسی می‌کند آیا ممکن است برنامه‌ی جایگزین رسیدگی (diversion) برای این پرونده مطرح شود. خاله هم می‌فهمد که اگر سارا حتی برای عذرخواهی به همان فروشگاه برود، ممکن است شرط را شکسته باشد و با اتهام دوم روبه‌رو شود. این نمونه ساختگی است و نتیجه‌ی هیچ پرونده‌ی واقعی را نشان نمی‌دهد.

خانواده‌ها پس از اتهام در وان چه اشتباه‌هایی می‌کنند؟

• رفتن به کلانتری جاده‌ی رادرفورد برای حادثه‌ای که در تورنهیل رخ داده و پرونده‌اش در ناحیه‌ی ۲ در ریچموند هیل است.
• فکر کردن به اینکه کلانتری فرعی مرکز متروپولیتن یا کلاینبرگ جای پیگیری تاریخ دادگاه است؛ این دفترها گزارش می‌گیرند، اما دادگاه نیستند.
• جست‌وجوی دادگاهی در وان و جا ماندن از جلسه در نیومارکت.
• ضامن شدن بدون فهمیدن کامل تعهد.
• رفتن به مکانی که در تعهدنامه ممنوع شده، یا تماس با شاکی برای «حل دوستانه‌ی ماجرا».
• برنامه‌ریزی برای سفر به خارج پیش از خواندن شرط‌ها، وقتی ممکن است تحویل گذرنامه یکی از شرط‌ها باشد.

این هفته چه کارهایی می‌توانید انجام دهید؟

1. روی برگه‌ی پلیس، تاریخ و ساعت جلسه را پیدا کنید و مطمئن شوید نشانی دادگاه ۵۰ خیابان ایگل غربی در نیومارکت است.
2. همه‌ی شرط‌ها را یکی‌یکی بخوانید و هر جا ممنوع است، از جمله مکان‌ها و افراد، روی کاغذ بنویسید.
3. مشخصات Zoom شعبه‌ی ۲۰۱ یا ۱۰۶ را از صفحه‌ی رسمی دادگاه نیومارکت بردارید و اتصال را از پیش امتحان کنید.
4. اگر کسی از خانواده قرار است ضامن شود، صفحه‌ی ضامن را با هم بخوانید و اگر مترجم لازم است، زود به وکیل بگویید.
5. تا ماجرا تازه است، آنچه پیش آمد را به فارسی بنویسید و رسیدها و پیام‌ها را نگه دارید.
6. اگر شهروند نیستید، جداگانه با یک نماینده‌ی مجاز مهاجرت صحبت کنید.
7. پیش از نخستین جلسه با وکیل تماس بگیرید تا درخواست مدارک پرونده زود فرستاده شود.

فهرست کامل‌تر کارهای روزهای اول را در صفحه‌ی کارهای هفته‌ی اول پس از اتهام کیفری ببینید.

پرسش‌های متداول

اگر در وودبریج بازداشت شوم، ممکن است پرونده‌ام به دادگاه تورنتو برود؟

اتهامی که پلیس منطقه‌ی یورک در وان ثبت می‌کند، در دادگاه نیومارکت رسیدگی می‌شود. اگر حادثه آن سوی مرز شهر و در تورنتو رخ داده باشد، پرونده معمولاً با پلیس و دادگاه‌های تورنتو است. برای شمال تورنتو، صفحه‌ی وکیل فارسی‌زبان در نورت‌یورک را ببینید.

در بزرگراه ۷ (Highway 7) برای رانندگی پس از نوشیدن الکل متوقف شده‌ام؛ این فقط جریمه است؟

رانندگی در حالت مستی طبق ماده‌ی ۳۲۰٫۱۴ قانون جزا جرم کیفری است و اگر به آن متهم شوید، پرونده به دادگاه کیفری نیومارکت می‌رود. صفحه‌ی رانندگی در حالت مستی جنبه‌ی دفاعی را توضیح می‌دهد. اگر فقط نتیجه‌ی آزمایش تنفس در محدوده‌ی هشدار بوده، بخوانید محدوده‌ی هشدار (warn range) در انتاریو چه پیامدی دارد.

فرزند نوجوانم در وان متهم شده؛ پرونده‌اش کجا رسیدگی می‌شود؟

پرونده‌های کیفری نوجوانان هم در دادگاه نیومارکت رسیدگی می‌شوند، اما در دادگاه مدیریت پرونده‌ی نوجوانان در شعبه‌ی ۱۰۶ که پنجشنبه‌ها تشکیل می‌شود. این جلسه هم Zoom دارد.

اگر وکیل ندارم، روز جلسه چه کسی کمکم می‌کند؟

وکیل کشیک (duty counsel) کیفری سازمان کمک حقوقی انتاریو (Legal Aid Ontario) در خود ساختمان دادگاه نیومارکت است، با شماره‌ی 905-836-8580. خط سراسری این سازمان، 1-800-668-8258، دوشنبه تا جمعه پاسخ می‌دهد و می‌گوید به بیش از ۳۰۰ زبان کمک می‌کند.

در تورنهیلِ سمت مارکهام زندگی می‌کنم؛ این صفحه به کار من می‌آید؟

بخش پلیس بله، چون تورنهیل در هر دو سمت با ناحیه‌ی ۲ است و دادگاه هم همان نیومارکت است. جزئیات مخصوص مارکهام، از جمله دعوای مالی، در صفحه‌ی وکیل فارسی‌زبان در مارکهام آمده است.

دریافت کمک

دفتر حقوقی گامبریانی (Gambriani Law PC) در ۵۰۰۰ خیابان یانگ، واحد ۱۹۰۱ (Suite 1901, 5000 Yonge Street)، نورت‌یورک است و دوشنبه تا جمعه از ۹ صبح تا ۵ عصر کار می‌کند. سورنا سربازوطن، بنیان‌گذار و وکیل اصلی دفتر، در سال ۲۰۱۵ در انتاریو به وکالت پذیرفته شد و عضو کانون حقوقی انتاریو (Law Society of Ontario) و انجمن وکلای کیفری است. او در دادگاه دادگستری انتاریو، دادگاه عالی دادگستری و دادگاه تجدیدنظر انتاریو حاضر شده است. مشاوره و نمایندگی در دادگاه به فارسی و انگلیسی انجام می‌شود و نخستین مشاوره محرمانه است. شماره‌ی دفتر +1 647 970 3370 است و از راه واتساپ هم می‌توانید تماس بگیرید.

این صفحه اطلاعات عمومی درباره‌ی پرونده‌های کیفری ساکنان وان و تورنهیل است، نه مشاوره‌ی حقوقی درباره‌ی پرونده‌ی شما.